Internationaal transport vanuit en naar Nederland

Wanneer je rit internationaal wegvervoer is

Internationaal wegvervoer is elk goederenvervoer over de weg waarbij het laadadres en het losadres in verschillende landen liggen. Of je zelf de goederen verkoopt, inkoopt of alleen tussen je eigen vestigingen verplaatst maakt daarvoor niet uit: bepalend is dat de zending een landsgrens passeert. Dat een deel van de rit binnen Nederland plaatsvindt verandert daar niets aan.

Voor de vervoerder betekent een grensoverschrijdende rit dat andere regels gaan gelden: de Europese rij- en rusttijden en de tachograaf gelden bij internationaal vervoer al vanaf een lagere gewichtsgrens dan bij puur binnenlands vervoer, en de regels uit het mobiliteitspakket rond detachering en terugkeer van de chauffeur komen erbij. Dat zijn verplichtingen van de vervoerder, niet van jou als verlader, maar ze verklaren wel waarom een internationale rit anders gepland en geprijsd wordt.

Rijdt een buitenlandse vervoerder daarna nog een rit binnen Nederland, dan gelden de regels voor cabotage. Ook dat is de verantwoordelijkheid van de vervoerder, maar het is goed om te weten waarom je niet zomaar een leeg terugrijdende buitenlandse trekker voor een binnenlandse rit kunt inzetten.

Het CMR-verdrag en de rol van de vrachtbrief

Het CMR-verdrag is het internationale verdrag voor het vervoer van goederen over de weg tegen betaling. Het geldt automatisch zodra het land van inlading en het land van aflevering verschillend zijn en minstens één daarvan het verdrag heeft ondertekend. Je kiest er dus niet voor en je kunt het contractueel ook niet opzijzetten: de bepalingen zijn dwingend. Bij een rit die volledig binnen Nederland blijft geldt het CMR niet en werken partijen doorgaans met de AVC 2002.

De CMR-vrachtbrief is het document dat bij die vervoerovereenkomst hoort. Hij bewijst dat de vervoerder de goederen heeft ontvangen en onder welke voorwaarden, en hij vermeldt afzender, geadresseerde, laad- en losplaats, de goederen met verpakking en aantal, en het brutogewicht. Ontbreekt de vrachtbrief of is hij onvolledig, dan blijft de vervoerovereenkomst gewoon bestaan; het bewijs wordt alleen lastiger. Bij schade of vermissing is de aantekening op de vrachtbrief het eerste waar iedereen naar kijkt, dus laat de chauffeur bij aflevering opmerkingen op het document zetten in plaats van er later over te mailen.

Een elektronische vrachtbrief (e-CMR) is mogelijk op basis van het aanvullend protocol bij het verdrag, maar niet elk land waar je doorheen rijdt accepteert hem. Vraag je vervoerder wat hij op jouw route gebruikt en ga er niet vanuit dat digitaal overal kan.

Binnen de EU of van en naar buiten de EU

Het grootste verschil zit niet in de kilometers maar in de douane. Binnen de interne markt van de EU is er voor goederen die zich al in het vrije verkeer bevinden geen douaneaangifte bij de grens. Je hebt een transportopdracht nodig, een goede goederenomschrijving en een vrachtbrief; verder rijdt de zending door zoals een binnenlandse rit.

Gaat de zending naar of komt hij van een land buiten de EU, dan komt er een douanetraject bij: een aangifte, een EORI-nummer voor de partij die aangifte doet, een goederencode, een handelsfactuur en meestal een paklijst. Afhankelijk van het product kunnen daar oorsprongsdocumenten, vergunningen of certificaten bij komen. Wat precies nodig is hangt af van het land, het product en de reden van verzending; de Europese Commissie en de Nederlandse Douane zijn hiervoor de bronnen, en die staan onderaan deze pagina.

Wie de douaneaangifte doet, spreek je vooraf af. Sommige vervoerders en expediteurs regelen dat zelf of via een douaneagent, andere verwachten dat jij het aanlevert. Als je dat niet afspreekt, staat de zending stil op het moment dat het antwoord uitblijft.

Wat een vervoerder vooraf van je nodig heeft

Een internationale uitvraag valt of staat bij de volledigheid ervan. Dit is de informatie waarmee een vervoerder daadwerkelijk kan plannen en rekenen:

• Laad- en losadres met plaats, postcode en land, plus de openingstijden van beide adressen.
• Gewenste laaddatum of periode, hoe vast die is, en of er een uiterste afleverdatum geldt.
• Een duidelijke goederenomschrijving: wat het is, niet alleen de handelsnaam.
• Aantal colli en de verpakking: europallets, blokpallets, dozen, kratten of los gestort.
• Brutogewicht, afmetingen per collo en het aantal laadmeters; geef ook door of de zending stapelbaar is.
• Waarde van de zending en of je aanvullende dekking wilt naast de wettelijke aansprakelijkheid.
• Laadmiddelen en handling: dock, heftruck, laadklep of pompwagen aan de weg, en of pallets geruild worden.
• Bijzondere regimes: temperatuur, ADR-klasse, afvalstoffen, levensmiddelen of afwijkende maten.
• Bij een bestemming buiten de EU: wie de douaneaangifte verzorgt, of er een EORI-nummer is en of de handelsfactuur en paklijst klaar zijn.

Hoe die gegevens de prijs beïnvloeden staat op transportkosten. Wil je controleren of je uitvraag compleet is, gebruik dan de checklist op die pagina; de documentencheck hieronder gaat specifiek over de papieren kant van een grensoverschrijdende rit.

Per soort zending: wat er internationaal verandert

Pallets en deellading

Internationale pallets en losse colli reizen meestal via een lijndienst of een groupagenetwerk: je zending gaat op een verzamelwagen en wordt onderweg overgeslagen. Dat drukt de kosten en verlengt de doorlooptijd, en het betekent extra handling per collo. Zorg dus voor stevige verpakking en duidelijke labels per collo. Hoe pallets zelf werken staat op palletvervoer.

Volle lading

Bij een volle lading rijdt de trailer rechtstreeks van laad- naar losadres, zonder overslag. Dat is voorspelbaarder en bij grotere volumes vaak logischer, ook omdat er één vrachtbrief en één set documenten aan te pas komt. Je betaalt de hele trailer, ook als je hem niet volledig vult.

Koel- en vriestransport

Grensoverschrijdend vervoer van bederfelijke levensmiddelen valt onder de ATP-overeenkomst, met eisen aan het materieel en de temperatuurregistratie. Leg het temperatuurbereik vast in de opdracht en spreek af of je de registratie achteraf krijgt. Zie koeltransport.

Gevaarlijke stoffen (ADR)

Voor internationaal vervoer van gevaarlijke stoffen geldt het ADR. Je levert het UN-nummer, de juiste vervoersnaam, de klasse en de verpakkingsgroep aan, en de vervoerder verzorgt vervoersdocument, etikettering en gekwalificeerde chauffeur. Sommige tunnels op alpenroutes hebben beperkingen per ADR-categorie. Zie gevaarlijke stoffen (ADR).

Containers

Bij containervervoer van en naar de zeehavens hangt het wegdeel aan de zeevrachtplanning: containernummer, rederij, sluitingstijd en het geverifieerde brutogewicht bepalen wanneer de wagen kan rijden. Geef die gegevens meteen mee.

Exceptioneel transport

Te lang, te breed, te hoog of te zwaar betekent ontheffingen, en die vraag je per land aan. Elk land heeft zijn eigen procedure en doorlooptijd, en een route kan bij de ene ontheffing wel en bij de andere niet kunnen. Begin hier ruim op tijd mee; zie exceptioneel transport.

Afvalstoffen

Grensoverschrijdend afvaltransport valt onder de Europese overbrengingsverordening en kent een eigen kennisgevings- en documentenplicht, los van de VIHB-registratie voor binnenlands vervoer. Ga hier nooit vanuit dat een gewone vrachtbrief volstaat; zie afvaltransport.

Grens, douane en planning zonder tijdgaranties

Wij noemen geen doorlooptijden en geen wachttijden aan de grens. Die hangen af van de bestemming, het moment, de volledigheid van je documenten en of er een controle plaatsvindt, en elk cijfer dat wij zouden noemen zou een schijnzekerheid zijn. Wat wel geldt: een onvolledig dossier is de meest voorkomende oorzaak van oponthoud dat je zelf had kunnen voorkomen.

• Lever documenten aan voordat de wagen laadt, niet terwijl hij onderweg is.
• Controleer of de goederenomschrijving op factuur, paklijst en vrachtbrief hetzelfde zegt.
• Zorg dat de gegevens van afzender en geadresseerde overal identiek zijn, inclusief de juiste bedrijfsnaam.
• Spreek af wie het aanspreekpunt is als de douane om aanvullende informatie vraagt, en zorg dat die persoon bereikbaar is.
• Plan bij een ferry- of tunnelovertocht ruimte in: aanmeldtijden zijn hard en gemist is gemist.

Vraag je vervoerder ook hoe hij omgaat met wachttijd en met een geannuleerde of geweigerde levering in het buitenland. Dat zijn precies de situaties waarin achteraf blijkt dat er niets over was afgesproken.

Aansprakelijkheid in het kort

Bij internationaal wegvervoer is de aansprakelijkheid van de vervoerder voor verlies of beschadiging beperkt tot 8,33 SDR per kilogram brutogewicht van de beschadigde goederen, op grond van artikel 23 van het CMR-verdrag. SDR is een rekeneenheid van het IMF met een dagelijkse koers. Binnenlands geldt onder de AVC 2002 een limiet van € 3,40 per kilogram. In beide gevallen telt het gewicht, niet de waarde van je lading.

Is je zending licht en kostbaar, dan dekt die limiet de schade vaak niet. Dan is een aanvullende transportgoederenverzekering het gesprek, niet een hoger tarief. De volledige uitleg, inclusief wanneer de limiet vervalt en hoe je een claim aanmeldt, staat op AVC of CMR: welke voorwaarden gelden. Op deze pagina houden we het bij de samenvatting.

Waar je op let bij de vervoerder

Voor internationaal beroepsgoederenvervoer heeft een Nederlandse vervoerder een Eurovergunning nodig, afgegeven door de NIWO, met een gewaarmerkt afschrift in elk voertuig. Dat is de eerste, harde controle die je zelf kunt doen. Verder:

• Vraag naar de Eurovergunning en het vergunningnummer, en controleer dat bij de NIWO.
• Vraag welke voorwaarden hij hanteert en of hij naast de CMR-aansprakelijkheid een verzekering voor de goederen kan regelen.
• Vraag wie de douanekant doet en of hij daar zelf een partij voor heeft.
• Vraag hoe hij communiceert bij vertraging en wie je aanspreekpunt is buiten kantooruren.
• Vraag bij bijzondere lading naar de concrete kwalificatie: ATP-materieel, ADR-opleiding, VIHB-registratie of ontheffingservaring in het betreffende land.

Meer over die afweging staat op een transportbedrijf kiezen. In de gids met transportbedrijven staan nog geen gepubliceerde vervoerders: bedrijven komen er alleen in na zelfaanmelding of een bevestigde claim. Zolang dat zo is, gebruik je deze pagina als voorbereiding en zoek je zelf verder.